Tổng số hoa hồng và các lợi ích kinh tế khác chi trả cho người tham gia bán hàng đa cấp đạt khoảng 2.400 tỷ đồng, chia đều cho gần 640 ngàn người tham gia hệ thống thì thu nhập bình quân của người tham gia bán hàng đa cấp là rất không đáng kể, chỉ khoảng 3,8 triệu đồng/người/năm.

Nhiều buổi hội thảo về bán hàng đa cấp thu hút hàng ngàn người tham dự.

Trong một báo cáo mới công bố hôm nay (7/4), theo Bộ Công Thương, từ giữa năm 2015, Bộ này đã đẩy mạnh công tác giám sát, kiểm tra hoạt động bán hàng đa cấp trên toàn quốc. Mặt khác, Bộ Công Thương cũng chỉ đạo Cục Quản lý cạnh tranh cũng phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan tại địa phương để tăng cường công tác giám sát, kiểm tra, xử lý các hoạt động vi phạm pháp luật về bán hàng đa cấp tại các địa phương.

Thống kê từ Cục Quản lý Cạnh tranh (Bộ Công Thương) cho thấy, tính đến nay, nhiều doanh nghiệp đã bị cơ quan quản lý nhà nước kiểm tra, xử phạt và thu hồi giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp. Số lượng người tham gia bán hàng đa cấp cũng giảm rõ rệt so với năm 2015.

Cụ thể, giai đoạn cuối 2015 đến đầu năm 2016, có 67 doanh nghiệp được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp. Đến cuối tháng 3/2017, số lượng doanh nghiệp bán hàng đa cấp đã giảm 30 doanh nghiệp xuống còn 37 doanh nghiệp, giảm 45% so với cuối năm 2015. Trong số này, có 15 doanh nghiệp bị thu hồi giấy chứng nhận, 12 doanh nghiệp chủ động chấm dứt hoạt động và 03 doanh nghiệp tạm ngừng hoạt động.

Theo số liệu báo cáo của 37 doanh nghiệp, tổng số lượng người tham gia bán hàng đa cấp tính đến cuối năm 2016 là 637.637 người, giảm 212.363 người (25%) so với cuối năm 2015.

Tuy nhiên, tổng doanh thu bán hàng đa cấp năm 2016 vẫn đạt khoảng 7.800 tỷ đồng, chỉ giảm khoảng 200 tỷ đồng so với năm 2015 (giảm 2,5%). Doanh thu bán hàng đa cấp chủ yếu đến từ thực phẩm chức năng (59%) và mỹ phẩm (24%). Doanh thu từ đồ gia dụng chiếm 6.6%, doanh thu từ quần áo thời trang chiếm 2%, doanh thu từ thiết bị chiếm 0.5%, còn lại 8.2% là các mặt hàng khác.

Tổng số hoa hồng và các lợi ích kinh tế mà các doanh nghiệp bán hàng đa cấp đã chi trả cho người tham gia bán hàng đa cấp đạt khoảng 2.400 tỷ đồng, chiếm khoảng 31% tổng doanh thu toàn ngành. Trong đó, giá trị khuyến mại quy đổi thành tiền đạt khoảng 44 tỷ đồng, chiếm khoảng 2% tổng giá trị hoa hồng, tiền thưởng và lợi ích kinh tế.

Lợi nhuận sau thuế của ngành chỉ đạt 177 tỷ, tương ứng 2.2% doanh thu. Trong tổng số 37 doanh nghiệp thực hiện báo cáo, chỉ có 11 doanh nghiệp đạt lợi nhuận dương. Một số doanh nghiệp có doanh thu rất cao nhưng tỷ lệ lợi nhuận trước thuế rất thấp (chỉ đạt từ 0.5% đến 3.8%). Tổng số thuế đã nộp về ngân sách nhà nước trong năm 2016 ước đạt 881 tỷ đồng.

Qua số liệu về hoạt động bán hàng đa cấp năm 2016 của các doanh nghiệp, Cục Quản lý Cạnh tranh cho rằng, phản ứng của xã hội đối với các hành vi đa cấp bất chính hầu như không ảnh hưởng tới doanh thu toàn ngành.

Bên cạnh đó, tổng số hoa hồng và các lợi ích kinh tế khác chi trả cho người tham gia bán hàng đa cấp đạt khoảng 2.400 tỷ đồng, tuy lớn về giá trị tuyệt đối nhưng nếu chia đều cho gần 640 ngàn người tham gia hệ thống thì thu nhập bình quân của người tham gia bán hàng đa cấp là rất không đáng kể, chỉ khoảng 3,8 triệu đồng/người/năm. Điều này cho thấy trong số gần 640 ngàn người tham gia bán hàng đa cấp, chỉ có một tỷ lệ nhỏ là người bán hàng. Số còn lại hầu như không tham gia bán hàng.

Hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp bán hàng đa cấp là rất thấp, lợi nhuận sau thuế đạt trung bình 2.2%, có trên 50% doanh nghiệp báo cáo lỗ. Đóng góp thực sự của các doanh nghiệp cho ngân sách nhà nước, vì vậy, là không đáng kể, chủ yếu đến từ thuế giá trị gia tăng do người tiêu dùng chi trả, không phải từ thuế thu nhập doanh nghiệp.

Hoạt động bán hàng đa cấp dựa chủ yếu vào thực phẩm chức năng và mỹ phẩm (chiếm 83% doanh thu, trong đó thực phẩm chức năng chiếm tới 59%). Đây là những mặt hàng rất khó xác định giá trị thật và vì vậy, rất dễ xảy ra tình trạng giá bán hoàn toàn thoát ly giá trị cũng như giá trị sử dụng. Tuy các giao dịch đều được thực hiện trên nguyên tắc "thuận mua, vừa bán", Nhà nước không thể can thiệp. Vì vậy, người tiêu dùng cần lưu ý, chủ động tìm hiểu giá trị thật của sản phẩm trước khi mua hàng.

Qua quá trình kiểm tra đoàn liên ngành đã quyết định xử phạt 7 cơ sở hoạt động kinh doanh đa cấp trên địa bàn tỉnh Nghệ An với tổng số tiền là 273 triệu đồng.

Một sản phẩm hàng đa cấp được các hộ dân ở xã Thanh Sơn, huyện Thanh Chương mua.

Theo đó, sau quá trình kiểm tra cơ quan chức năng tỉnh Nghệ An đã quyết định xử phạt 7 cơ sở, công ty hoạt động kinh doanh đa cấp trên địa bàn tỉnh Nghệ An với tổng số tiền là 273 triệu đồng. Trong đó, Công ty Cổ phần Liên minh tiêu dùng Việt Nam bị xử phạt với số tiền cao nhất là 70 triệu đồng. Các cơ sở khác như Công ty TNHH Thiên sư Việt Nam bị xử phạt 40 triệu đồng, Công ty TNHH MTV New Image Việt Nam bị xử phạt 50 triệu đồng, Công ty TNHH Unicity Việt Nam bị xử phạt 50 triệu đồng cùng với lỗi vi phạm là thực hiện không đúng, không đầy đủ nghĩa vụ báo cáo định kỳ về hoạt động bán hàng đa cấp với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Cụ thể, Công ty Cổ phần Liên minh tiêu dùng Việt Nam đã thực hiện không đúng nghĩa vụ báo cáo định kỳ về hoạt động bán hàng đa cấp với cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định và không quản lý người tham gia bán hàng đa cấp qua hệ thống thẻ thành viên theo quy định.

Với hành vi yêu cầu người tham gia bán hàng đa cấp phải mua một lượng lớn hàng nhất định hộ kinh doanh như Đặng Thị Hợi, trú tại phường Hà Huy Tập bị xử phạt số tiền là 3 triệu đồng.

Không thông báo với Sở Công Thương nơi doanh nghiệp hoạt động bán hàng đa cấp sau khi sửa đổi, bổ sung giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp theo quy định, Công ty TNHH lsagenix Việt Nam bị xử phạt 40 triệu đồng.

Xã Thanh Sơn, huyện Thanh Chương, Nghệ An khi cán bộ chủ chốt của xã dính "bẫy” đa cấp.

Như Dân trí đã thông tin trước đó, trong thời gian qua người dân trên địa bàn xã Thanh Sơn, huyện Thanh Chương, Nghệ An vô cùng hoang mang khi bị chính những vị cán bộ chủ chốt của xã đưa vào “cái bẫy” đa cấp. Nhiều người dù không có tiền vẫn cố vay mượn, bán trâu bò để mua cho mình một số mã hàng với hi vọng đổi đời.

Tuy nhiên những vị cán bộ xã đã dùng chính uy tín của mình để thuyết phục, dẫn dắt người dân vào hoạt động đa cấp lại được công ty tri ân với số tiền khủng nhằm khích lệ những người này làm việc. Theo thống kê chưa đầy đủ, trên địa bàn xã đã có 74 hộ dân tham gia với tổng số tiền lên đến 1.825.000.000 đồng.

Ngay sau đó UBND tỉnh Nghệ An đã chỉ đạo thành lập đoàn liên kiểm tra hoạt động bán hàng đa cấp của 25 cơ sở, công ty trên địa bàn tỉnh. Sau khi kiểm tra có 7 đơn vị bị xử phạt với tổng số tiền là 273 triệu đồng.